Đồ bảo hộ không chỉ dành cho công nhân làm việc tại công trường. Trong nhiều môi trường, người lao động phải sử dụng trang bị bảo vệ phù hợp với mức độ nguy hiểm của công việc. Vậy ai bắt buộc phải sử dụng đồ bảo hộ, trường hợp nào cần trang bị và người lao động nên lựa chọn như thế nào?
Theo nguyên tắc an toàn lao động, những người làm việc tại vị trí có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại hoặc có yêu cầu đặc thù về an toàn cần được trang bị và sử dụng phương tiện bảo vệ phù hợp.
Những ai bắt buộc phải sử dụng đồ bảo hộ?
Không có một bộ đồ bảo hộ giống nhau cho mọi ngành nghề. Đối tượng phải sử dụng và loại trang bị cần thiết phụ thuộc vào vị trí công việc, môi trường làm việc và mức độ rủi ro.
Công nhân làm việc tại công trường xây dựng
Công trường thường có nguy cơ vật rơi, vật liệu sắc nhọn, bụi, tiếng ồn, máy móc và phương tiện thi công. Vì vậy, người lao động có thể phải sử dụng mũ bảo hộ, giày bảo hộ, quần áo bảo hộ, găng tay và áo phản quang tùy công việc.
Đặc biệt, những người làm việc trên cao hoặc tại khu vực có nguy cơ rơi ngã cần được trang bị thêm phương tiện bảo vệ phù hợp.
Người làm việc trong nhà máy, xưởng sản xuất
Công nhân sản xuất thường xuyên tiếp xúc với máy móc, dây chuyền, kim loại, dầu mỡ, bụi hoặc tiếng ồn. Do đó, đồ bảo hộ lao động cần được lựa chọn dựa trên từng công đoạn.
Ví dụ, người vận hành máy có thể cần quần áo bảo hộ và giày bảo hộ; người làm việc với máy cắt hoặc gia công kim loại có thể cần thêm kính, găng tay và thiết bị bảo vệ thính giác.
Người làm việc trong ngành điện
Công việc liên quan đến điện có nguy cơ điện giật, hồ quang điện và bỏng. Người lao động phải sử dụng các phương tiện bảo vệ cá nhân phù hợp với cấp độ nguy hiểm của công việc.
Không nên sử dụng găng tay, giày hoặc dụng cụ cách điện chỉ dựa vào hình thức bên ngoài. Thiết bị phải phù hợp với yêu cầu kỹ thuật và được kiểm tra trước khi sử dụng.
Người tiếp xúc với hóa chất
Nhân viên phòng thí nghiệm, sản xuất hóa chất, xử lý chất thải hoặc làm việc trong môi trường có hóa chất có thể phải sử dụng kính bảo hộ, găng tay, quần áo bảo hộ, mặt nạ hoặc thiết bị bảo vệ đường hô hấp.
Loại trang bị cần thiết phụ thuộc vào đặc tính của hóa chất và cách thức tiếp xúc. Đây là lý do không nên chọn đồ bảo hộ theo tiêu chí “một loại dùng cho tất cả”.
Người làm việc trong môi trường có bụi, tiếng ồn hoặc nhiệt
Những công việc tưởng như ít nguy hiểm vẫn có thể gây ảnh hưởng lâu dài nếu người lao động tiếp xúc thường xuyên với bụi, tiếng ồn, nhiệt độ cao hoặc các yếu tố vật lý khác.
Tùy môi trường, người lao động có thể cần khẩu trang hoặc thiết bị bảo vệ hô hấp, nút tai, chụp tai, kính và quần áo bảo hộ chuyên dụng.
Khi nào người lao động phải sử dụng đồ bảo hộ?
Một nguyên tắc dễ hiểu là: nếu nguy cơ tại nơi làm việc chưa thể loại bỏ hoàn toàn bằng biện pháp kỹ thuật hoặc tổ chức thì phương tiện bảo vệ cá nhân trở thành một lớp bảo vệ quan trọng.
Doanh nghiệp cần đánh giá nguy cơ của từng vị trí thay vì cấp một bộ trang bị giống nhau cho toàn bộ nhân viên. Người lao động cũng có trách nhiệm sử dụng đúng thiết bị được cấp và tuân thủ hướng dẫn an toàn.
Doanh nghiệp có bắt buộc cấp đồ bảo hộ cho người lao động không?
Trong những trường hợp thuộc diện phải sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân theo quy định an toàn, người sử dụng lao động có trách nhiệm trang bị phù hợp cho người lao động. Việc cấp phát cần gắn với công việc thực tế, số lượng người sử dụng và thời gian sử dụng.
Tuy nhiên, cấp đồ bảo hộ mới chỉ là bước đầu. Doanh nghiệp cần hướng dẫn cách sử dụng, bảo quản, kiểm tra và thay thế khi thiết bị không còn đảm bảo khả năng bảo vệ.
Người lao động có được tự ý bỏ đồ bảo hộ?
Không nên. Nếu công việc hoặc khu vực làm việc đã quy định phải sử dụng đồ bảo hộ, người lao động cần tuân thủ đầy đủ.
Việc tháo mũ, bỏ kính, không đeo găng tay hoặc sử dụng giày không đúng quy định có thể làm mất đi lớp bảo vệ cần thiết. Ngay cả khi đã làm công việc đó nhiều lần mà chưa xảy ra sự cố, nguy cơ tai nạn vẫn có thể tồn tại.
Cách xác định loại đồ bảo hộ cần dùng
Thay vì hỏi “bộ đồ bảo hộ nào tốt nhất?”, doanh nghiệp nên bắt đầu bằng câu hỏi “công việc này có những nguy cơ nào?”.
Có thể xem xét theo 5 yếu tố:
- Nguy cơ vật lý: va đập, vật rơi, tiếng ồn, nhiệt.
- Nguy cơ hóa học: axit, dung môi, khí hoặc hơi hóa chất.
- Nguy cơ điện: điện giật, hồ quang, phóng điện.
- Nguy cơ cơ học: máy móc, vật sắc nhọn, bộ phận chuyển động.
- Điều kiện môi trường: bụi, ánh sáng kém, làm việc ngoài trời hoặc trên cao.
Từ đó mới lựa chọn mũ, kính, găng tay, giày, quần áo, thiết bị bảo vệ hô hấp hoặc chống rơi ngã phù hợp.
FAQ: Ai bắt buộc phải sử dụng đồ bảo hộ?
Công nhân có bắt buộc phải mặc đồ bảo hộ không?
Nếu công việc có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại hoặc thuộc trường hợp phải sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân, người lao động cần sử dụng đúng trang bị theo yêu cầu an toàn của công việc.
Nhân viên văn phòng có cần đồ bảo hộ không?
Thông thường không cần sử dụng đồ bảo hộ chuyên dụng trong môi trường văn phòng. Tuy nhiên, khi vào công trường, nhà máy hoặc khu vực có yêu cầu an toàn, nhân viên vẫn phải sử dụng trang bị theo quy định của khu vực đó.
Có phải ai cũng sử dụng cùng một loại đồ bảo hộ?
Không. Đồ bảo hộ phải phù hợp với nguy cơ của từng công việc. Người làm cơ khí, xây dựng, điện và hóa chất có thể cần những loại thiết bị hoàn toàn khác nhau.
Làm thế nào để biết đồ bảo hộ có phù hợp?
Cần căn cứ vào nguy cơ nghề nghiệp, yêu cầu kỹ thuật của công việc, tiêu chuẩn áp dụng và hướng dẫn của nhà sản xuất. Không nên lựa chọn chỉ dựa trên giá rẻ hoặc hình thức.
Chủ Động Bảo Vệ Người Lao Động Từ Đúng Trang Bị
Đồ bảo hộ lao động chỉ phát huy hiệu quả khi được lựa chọn đúng, sử dụng đúng và phù hợp với nguy cơ thực tế. Vì vậy, doanh nghiệp cần đánh giá từng vị trí làm việc, còn người lao động cần tuân thủ đầy đủ quy định an toàn thay vì xem bảo hộ là một yêu cầu mang tính hình thức.
Toplist Bảo Hộ Lao Động hướng đến việc cung cấp kiến thức thực tế, giúp người đọc hiểu rõ hơn về bảo hộ lao động, phương tiện bảo vệ cá nhân và an toàn tại nơi làm việc trước khi lựa chọn sản phẩm. Đây cũng là cơ sở để doanh nghiệp xây dựng môi trường làm việc an toàn và chủ động hơn.
